Әдебиет ауылына біреу ерте, біреу кеш келеді. Құдды алты ай қыс ұзақ жатып алғанда кеш келетін көктем сияқты немесе тілі кештеу шығатын бала да секілді ол.
Белгілі журналист-жазушы Айжарық Сәдібекұлы ағамыздың алғашқы туындысы студенттік жылдары жазылыпты. Ол облыстық «Ленин жолы» газетінде (қазіргі «Сыр бойы») жарияланған «Әлімнің әжесі» атты әңгімесі болатын. Сонан кейін тиіп-қашып прозаға қалам тартып жүрсе де кейбіреулер сияқты ол әдебиетке алқын-жұлқын омыраулап келген жоқ. Ағысы баяу өзен сияқты аспай-саспай жетер жеріне, барар ауылына біраз жылдарды араға салып жетті. Бірақ құр алақан жеткен жоқ. Қойын-қонышы қазынаға толы келді.
Айжекеңнің біраз жылдарды араға салып әдебиетке келді деуімнің себебі, ол осы уақытта журналистиканың қазанында қайнап-пісті. Қолы қалт еткенде көркем шығарма жазуды да ұмытпады. Сөйтіп араға жылдар салып Айжарық ағамыздың жарық көрген прозалық кітаптары бірінен соң бірі оқырмандар оясынан шығып жатты. Мысалы, «Көктемін күткен қызыл гүл», «Аққұмның ақ түндері», «Ашық мұхитқа шыққан алып», «Жұмыр жерде біз бармыз», «Шұғыла шуағы», «Дарияның тұмасынан жыр боратқан», «Парасат майданы», «Қараша үйдің келіні» тәрізді көркем және деректі дүниелері қаламгер табысы десек те болғандай.
Ал жазушының «Теңіз жайлаған ел» атты соңғы кітабының жөні тіпті бөлек. Осы кітаптағы мына бір лирикалық әңгімесі маған айрықша әсер етті. Бұл әңгімеде Айжекем дүниеден осыдан отыз жыл бұрын өткен Марияш жеңгемізбен алғашқы таныстығы, тілсіз табысқан екеуінің өзі туып-өскен ұлы теңіздің ортасындағы Көкаралға беттеген кеме үстіндегі суреттері соншалықты нанымды, көзбен көріп, қолмен қойғандай баяналады. Кез-келген оқырманның ойынан шығады, еріксіз сүйсіндіреді. Теңіз суреті, табиғат тынысымен үндескен жарасымды қос жүректің дүрсілі әркімнің кеудесінде лүп-лүп соғып тұрғандай әсерге бөлейді.
Қазақстанның Еңбер ері, Халық жазушысы, қайраткер ақын Мұхтар Шаханов: «Достық деген ізгіліктің алаңы, Оған куә ғасырлар мен замандар» деп жазғандай, көзі тірісінде Айжарық ағамыздың көп достарының арасындағы өзінің төл құрдасы, «Поэзия падишасы» атанған Фариза Оңғарсыновамен, өзі өмір сүрген қоғамға сыймай кеткен талантты қаламгер Асқар Сүлейменовпен, әдебиет сыншылары Зейнолла Серікқалиевпен, Бақыт Сарбаламен шынайы достығының орыны бөлек еді. Ол өзінен үлкеннің алдын кесіп өтпейтін, жасы кішінің алдында кесе тұрмайтын кесек мінезімен, адал жүрек, ақ көңілімен де есте қалған адам болатын.
«Ғалымның аты өлмейді, ақынның хаты өлмейді» демекші, аты Сырдан озып, Алашқа мәлім болған қаламгер Айжарық Сәдібекұлының есімі ел-жұртымен бірге жасай бермек, бұған соңында қалған бай мұрасы – кітаптары дәлел болады. Уақыт шіркін зырылдап өтіп жатыр, алты жыл өтіпті өзіңсіз…
Толыбай АБЫЛАЕВ,
Қазақстан Жазушылар одағының мүшесі,
Ж.Әбдірашев атындағы әдеби және облыс әкімінің
«Тұран» сыйлықтарының лауреаты,
Арал ауданының құрметті азаматы.
